دەرمانەکان
سەرچاوەیەکی متمانەپێکراو بۆ زانیاری ورد لەسەر دەرمانەکان. دەرمان بەپێی جۆر، پۆل، یان ناو بگەڕە.
نوێترین دەرمانەکان
259 دەرمان
Briviact
brivaracetam
بریفاراسیتام (brivaracetam) دەرمانێکی دژە-گەشکەیە (antiepileptic drug - AED) کە بۆ چارەسەرکردنی گەشکەی بەشەکی (partial-onset seizures) بەکاردێت، کە پێشتر بە گەشکەی تیشکدەر (focal seizures) ناسرابوو. ئەم دەرمانە دەتوانرێت بە تەنیا یان لەگەڵ دەرمانەکانی تری دژە-گەشکە بەکاربهێنرێت بۆ کەمکردنەوەی ژمارەی گەشکەکان و توندییان لە کەسانی تەمەن 4 ساڵ و سەرووتر. بریفاراسیتام بە کارکردن لەسەر مێشک یارمەتی جێگیرکردنی چالاکیی کارەبایی ناڕێک دەدات کە دەبێتە هۆی گەشکە.

Vimpat, Lacosamide (generic)
lacosamide
لاکۆساماید دەرمانێکی دژە گرتنە (AED) کە بەکاردێت بۆ چارەسەرکردنی جۆرەکانی گرتن (سەرع). بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ چارەسەرکردنی گرتنی بەشەکی (partial-onset seizures) بەکار دێت، هەروەها بۆ چارەسەرکردنی گرتنی گشتیی تۆنیک-کلۆنیکی سەرەتایی (primary generalized tonic-clonic seizures) لە نەخۆشانی تەمەن 4 ساڵ و سەرووتر. ئەم دەرمانە یارمەتی کەمکردنەوەی ژمارەی گرتنەکان دەدات و کۆنترۆڵکردنیان ئاسانتر دەکات.

Adalat, Procardia, Nifedical, Afeditab
nifedipine
نیفێدیپین (Nifedipine) دەرمانێکە سەر بە پۆلی بلۆککەرەکانی کەناڵی کالسیۆم (calcium channel blockers) کە بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ چارەسەرکردنی پەستانی بەرزی خوێن (hypertension) و جۆرەکانی ئازاری سنگ (angina) بەکاردێت. ئەم دەرمانە بە هێورکردنەوەی خوێنبەرەکان کار دەکات، کە ئەمەش وادەکات دڵ بە ئاسانی خوێن بپاڵێوێت و سوڕی خوێن باشتر بێت. هەروەها دەتوانرێت بۆ هەندێک حاڵەتی تر وەک دیاردەی ڕاینۆد (Raynaud's phenomenon) بەکاربهێنرێت.

Augmentin, Amoxiclave, Clavamox, Co, amoxiclav
amoxicillin+clavulanate+acid
ئەمۆکسیكلاڤ (Amoxiclave) بریتییە لە دەرمانێکی دژە زیندەیی (antibiotic) کە لە دوو ماددەی چالاک پێکدێت: ئەمۆکسیسیلین (amoxicillin) و کلاڤولانەیت پۆتاسیۆم (clavulanate potassium). ئەمۆکسیسیلین ئەندامێکە لە خێزانی پێنیسیلینەکان و کار لەسەر کوشتنی بەکتریا دەکات، بەڵام هەندێک بەکتریا توانای بەرگرییان هەیە لە ڕێگەی بەرهەمهێنانی ئەنزیمێک بە ناوی بێتا-لاکتامەیز (beta-lactamase) کە ئەمۆکسیسیلین پووچەڵ دەکاتەوە. کلاڤولانەیت پۆتاسیۆم ڕۆڵی ڕێگریکار دەبینێت لەم ئەنزیمەدا، بەمەش ڕێگە بە ئەمۆکسیسیلین دەدات کە بە شێوەیەکی کاریگەرتر کار بکات دژی ئەو بەکتریایانەی کە بە شێوەیەکی ئاسایی بەرگرییان هەیە. ئەم دەرمانە بۆ چارەسەرکردنی ژمارەیەکی زۆر لە هەوکردنە بەکتریاییەکان بەکاردێت، نەک هەوکردنی ڤایرۆسی.

پڕۆسکار (Proscar), پڕۆپێشیا (Propecia), فیناستێراید (Finasteride), فیناسیا (Finacia), فینارۆس (Finaros)
finasteride
فیناستێراید دەرمانێکە کە بۆ چارەسەرکردنی دوو حاڵەتی جیاواز لە پیاواندا بەکاردێت: گەورەبوونی بێ زیانی پرۆستات (BPH) و ڕووتانەوەی قژی پیاوان (androgenetic alopecia). ئەم دەرمانە سەر بە پۆلێکە کە پێی دەوترێت ڕێگرەکانی 5-ئەلفا ڕیداکتەیز. ئەم دەرمانە کاردەکات بە کەمکردنەوەی بڕی هۆرمۆنێکی سروشتی لە جەستەدا بە ناوی دایهایدرۆتێستۆستێرۆن (DHT). DHT هۆکارێکی سەرەکییە بۆ گەورەبوونی پرۆستات و هەروەها ڕۆڵی هەیە لە ڕووتانەوەی قژدا. بە کەمکردنەوەی ئاستی DHT، فیناستێراید یارمەتی کەمکردنەوەی قەبارەی پرۆستات دەدات و دەتوانێت ڕێگری لە زیاتر ڕووتانەوەی قژ بکات و لە هەندێک حاڵەتدا ببێتە هۆی گەشەکردنی قژی نوێ. بۆ چارەسەرکردنی گەورەبوونی پرۆستات، فیناستێراید یارمەتی کەمکردنەوەی نیشانەکانی وەک زەحمەتی میزکردن، زۆر میزکردن لە شەودا، و هەستکردن بەوەی کە میزڵدان بە تەواوی بەتاڵ نەبووەتەوە دەدات. بۆ ڕووتانەوەی قژیش، بە شێوەیەکی گشتی بۆ چارەسەرکردنی ڕووتانەوەی قژ لەسەر پێشەوەی سەر و ناوەڕاستی سەر بەکاردێت.

Allegra, Telfast, Fexofenadine, Fexodin, Fexal
fexofenadine
فێکسۆفینادین دەرمانێکی دژەهەستیاری نەوەی دووەمە کە بۆ چارەسەرکردنی نیشانەکانی هەستیاری بەکاردێت. ئەم دەرمانە بەشێوەیەکی سەرەکی بۆ کەمکردنەوەی نیشانەکانی زەحیری وەرزی (هەڵامەتی هەستیاری) و گرانەتای درێژخایەنی بێ هۆکار (خورشتی پێست و هەڵئاوسان) بەکاردێت. فێکسۆفینادین بەوە ناسراوە کە کاریگەری خەواڵوویی کەمتری هەیە بە بەراورد بە دژەهەستیارییەکانی نەوەی یەکەم. ئەم دەرمانە یارمەتی کەمکردنەوەی نیشانەکانی وەک پژمین، لووت ڕۆیشتن، چاو خوراندن و فرمێسکاوی، خورشتی لووت و قورگ، و خورشت و سووربوونەوە و هەڵئاوسانی پێست دەدات. فێکسۆفینادین بە شێوەی حەب و شلەی خواردنەوە بەردەستە و بە زار وەردەگیرێت.

پلێندیل (Plendil), فیلۆدیپین (Felodipine)
felodipine
فیلۆدیپین دەرمانێکە سەر بە پۆلی بلۆککەرەکانی کەناڵی کالسیۆم (Calcium Channel Blockers). ئەم دەرمانە بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ چارەسەرکردنی بەرزەفشاری خوێن (پەستانی خوێنی بەرز) و ژانە سدر (ئازاری سنگ) بەکاردێت. بەرزەفشاری خوێن حاڵەتێکی باوە و ئەگەر چارەسەر نەکرێت، دەتوانێت مەترسییەکانی نەخۆشییەکانی دڵ، جەڵتەی مێشک و کێشەکانی گورچیلە زیاد بکات. فیلۆدیپین بە کارکردن لەسەر خاوکردنەوەی ماسولکەکانی دیواری بۆرییەکانی خوێن، دەبێتە هۆی فراوانبوونیان. ئەمەش یارمەتی کەمکردنەوەی پەستانی خوێن دەدات و ڕێڕەوی خوێن بۆ دڵ باشتر دەکات، بەمەش ئازاری سنگ کەمدەکاتەوە. ئەم دەرمانە بە شێوەی حەبی درێژخایەن (extended-release) بەردەستە و بە گشتی ڕۆژانە یەکجار بەکاردێت.

فامڤیر (Famvir), فامسایکلۆڤیر (Famciclovir, گشتی)
famciclovir
فامسایکلۆڤیر دەرمانێکی دژەڤایرۆسە کە بەکاردێت بۆ چارەسەرکردنی هەوکردنەکانی ڤایرۆسی هێرپس. ئەم دەرمانە کاردەکات بە ڕێگریکردن لە گەشەکردن و بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە لە جەستەدا. فامسایکلۆڤیر ڤایرۆسەکە بە تەواوی لەناو نابات، بەڵام یارمەتی کەمکردنەوەی نیشانەکان و خێراکردنی چاکبوونەوە دەدات. ئەم دەرمانە بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ چارەسەرکردنی زۆنا (هێرپسی زۆستەر)، هەڵامەتی سارد (هێرپسی لابیال)، و هێرپسی زاوزێ (هێرپسی جێنیتال) بەکاردێت. هەروەها دەتوانرێت بۆ سەرکوتکردنی دووبارەبوونەوەی هێرپسی زاوزێ لەو کەسانەدا بەکاربهێنرێت کە بە بەردەوامی تووشی ئەم حاڵەتە دەبنەوە. فامسایکلۆڤیر پرۆدراگێکە، واتە لە جەستەدا دەگۆڕێت بۆ شێوە چالاکەکەی کە پێنسیكلۆڤیرە. پێنسیكلۆڤیر ڕاستەوخۆ کار لەسەر ڤایرۆسەکە دەکات و ڕێگری لە دروستبوونی DNAی ڤایرۆسەکە دەکات، بەمەش توانای زۆربوون و بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە کەم دەکاتەوە.

Byetta, Bydureon, Exenatide
exenatide
ئێکسیناتاید دەرمانێکە بۆ چارەسەرکردنی شەکرەی جۆری ٢ (Type 2 Diabetes Mellitus) لە گەورەساڵاندا بەکاردێت. ئەم دەرمانە یارمەتی کۆنترۆڵکردنی ئاستی شەکری خوێن دەدات لەگەڵ ڕێجیمێکی گونجاو و وەرزشکردندا. ئێکسیناتاید بەشێکە لە پۆلێک لە دەرمانەکان کە پێیان دەوترێت ئەگۆنیستەکانی وەرگری GLP-1 (GLP-1 Receptor Agonists). ئێکسیناتاید بە شێوەی دەرزی ژێر پێست بەکاردێت و کاردەکات بە هاوکاریکردنی جەستە بۆ بەرهەمهێنانی ئەنسۆلینی زیاتر کاتێک ئاستی شەکری خوێن بەرزە. هەروەها یارمەتی کەمکردنەوەی بڕی ئەو شەکرییە دەدات کە جگەر بەرهەمی دەهێنێت و خاوترکردنەوەی هەرسکردنی خۆراک لە گەدەدا. ئەم دەرمانە بۆ چارەسەرکردنی شەکرەی جۆری ١ (Type 1 Diabetes) یان بۆ ئەو کەسانەی کە تووشی کێتۆئەسیدۆزی شەکرەیی (Diabetic Ketoacidosis) بوون، گونجاو نییە. پزیشکەکەت بڕیار دەدات کە ئایا ئێکسیناتاید گونجاوە بۆ تۆ یان نا.

ئیسترادیۆڵ (Estradiol), ئیسترۆفێم (Estrofem), پرۆجینۆڤا (Progynova), ڤاگیفێم (Vagifem), ئیسترینگ (Estring), ڤیڤێل, دۆت (Vivelle, Dot), کلایمارا (Climara)
estradiol
ئیسترادیۆڵ جۆرێکە لە هۆرمۆنی ئیسترۆجین، کە هۆرمۆنێکی سەرەکیی مێینەیە و بە شێوەیەکی سروشتی لەلایەن هێلکەدانەکانی ژنانەوە بەرهەم دەهێنرێت. ئەم هۆرمۆنە ڕۆڵێکی گرنگی هەیە لە گەشەکردنی تایبەتمەندییە سێکسییەکانی مێینە و ڕێکخستنی سووڕی مانگانە. کاتێک ئاستی ئیسترۆجین لە لەشدا کەم دەبێتەوە، بەتایبەتی لە کاتی وەستانی سووڕی مانگانە (مێنوپۆز)، دەکرێت نیشانەی ناخۆش و کێشەی تەندروستی دروست بێت. ئیسترادیۆڵ وەک دەرمانێک بەکاردێت بۆ قەرەبووکردنەوەی ئەم کەمییە هۆرمۆنییە، کە بە چارەسەری گۆڕینی هۆرمۆن (HRT) ناسراوە. بەکارهێنانی سەرەکیی ئیسترادیۆڵ بریتییە لە چارەسەرکردنی نیشانەکانی وەستانی سووڕی مانگانە وەک گەرمبوونی لەناکاو (hot flashes)، وشکبوونەوەی زێ، و گۆڕانکارییەکانی تر لە زێدا. هەروەها بۆ ڕێگریکردن لە پووکانەوەی ئێسک (osteoporosis) لە ژنانی دوای وەستانی سووڕی مانگانە بەکاردێت. ئیسترادیۆڵ بە چەندین شێوەی جیاواز بەردەستە، لەوانە حەب بۆ خواردن، پاتچی پێست، کرێمی زێ، ئەڵقەی زێ، و دەرزی. پزیشک جۆری گونجاو و بڕی بەکارهێنان دیاری دەکات بەپێی پێداویستیی تاک و نیشانەکانی نەخۆش.

Lexapro (ئەمریکا/جیهانی), Cipralex (ئەوروپا/ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست), Espram (هیکما), Escital (پایۆنێر), Awacipram (ئاوامێدیکا), Escitalopram (ناوی گشتی)
escitalopram
ئێسیتالۆپرام دەرمانێکە سەر بە پۆلی ڕێگرەکانی هەڵمژینەوەی سیرۆتۆنینی هەڵبژاردەیی (SSRI). ئەم دەرمانە بە شێوەیەکی سەرەکی بۆ چارەسەرکردنی خەمۆکی و جۆرە جیاوازەکانی دڵەڕاوکێ بەکاردێت، لەوانە دڵەڕاوکێی گشتی، دڵەڕاوکێی کۆمەڵایەتی، و نەخۆشیی پەرۆشی (panic disorder). ئێسیتالۆپرام کاردەکات بە زیادکردنی بڕی سیرۆتۆنین لە مێشکدا، کە گەیەنەرێکی کیمیایی سروشتییە و یارمەتی پاراستنی هاوسەنگی دەروونی دەدات. زیادبوونی سیرۆتۆنین دەتوانێت یارمەتیدەر بێت لە باشترکردنی میزاج، کەمکردنەوەی هەستکردن بە دڵەڕاوکێ و ترس، و باشترکردنی خەو و ئارەزووی خواردن. ئەم دەرمانە بە شێوەی حەب و شلەی خواردن بەردەستە و پێویستە بە ڕێنمایی پزیشک بەکاربهێنرێت. کاریگەرییەکانی لەوانەیە چەند هەفتەیەکی پێبچێت تا بە تەواوی دەربکەون، بۆیە گرنگە بەردەوام بیت لە بەکارهێنانی بەپێی ڕێنمایی پزیشک، تەنانەت ئەگەر هەستت بە باشتربوونیش نەکرد لە سەرەتادا.

سوستیڤا (Sustiva), ئیفاڤیرێنز (Efavirenz)
efavirenz
ئیفاڤیرێنز دەرمانێکی دژە-ڤایرۆسە کە سەر بە پۆلی ڕێگریکەرەکانی ڕیڤێرس ترانسکرێپتەیز (NNRTI) نیوکلێۆساید نییە. ئەم دەرمانە بەکاردێت بۆ چارەسەرکردنی هەوکردنی ڤایرۆسی کەمی بەرگری لەش (HIV-1) لە گەورە و منداڵاندا. ئیفاڤیرێنز یارمەتی کەمکردنەوەی بڕی ڤایرۆسی ئێچ ئای ڤی دەدات لە لەشدا و سیستەمی بەرگری لەش بەهێز دەکات، بەمەش مەترسییەکانی تووشبوون بە نەخۆشییەکانی پەیوەست بە ئایدز کەم دەکاتەوە. ئەم دەرمانە بە تەنیا بەکارنایەت بۆ چارەسەری ئێچ ئای ڤی، بەڵکو هەمیشە لەگەڵ دەرمانەکانی تری دژە-ڤایرۆسدا بەکاردێت وەک بەشێک لە چارەسەرێکی تێکەڵاو. ئیفاڤیرێنز چارەسەرێکی تەواو نییە بۆ ئێچ ئای ڤی و ناتوانێت ڕێگری لە بڵاوبوونەوەی ڤایرۆسەکە بکات بۆ کەسانی تر.